SAGLIK BAKANLIGI
Temel Saglik Hizmetleri Genel Müdürlügü
SAGLIK KURULLARINCA VERILECEK SÜRÜCÜ OLUR
RAPORLARININ DÜZENLENMESINE ESAS OLAN SAGLIK
MUAYENESINDE SÜRÜCÜ ADAYLARINDA ARANILACAK SAGLIK
SARTLARI ILE MUAYENELERINE ILISKIN ESASLAR
GÖZ MUAYENESI
1) Göz muayenesi açisindan sürücü belgeleri asagida belirtildigi sekilde iki gruba ayrilir:
Birinci grup: A1, A2, B, F, H
Ikinci grup: C, D, E, G
2) Görme Derecesi
a) Birinci grup sürücülerde düzeltmeli veya düzeltmesiz olarak bir gözün görmesi 2/10 dan asagi olmamak sartiyla her iki gözün görme toplami 12/20 olmalidir.
ÖRNEK :
1 nci Göz
2/10
3/10
4/10
5/10
6/10 2 nci Göz
10/10
9/10
8/10
7/10
6/10
b) Ikinci grup sürücülerde düzeltmeli veya düzeltmesiz olarak bir gözün görmesi 6/10 ' dan asagi olmamak sartiyla her iki gözün görme toplami 16/20 olmalidir.
3) Görme Düzeltmesi
a) Gözlükle düzeltme kabul edilir. Ancak araç kullanirken sürücü gözlügünü takmak zorundadir.
b) Kontakt lens ile düzeltme kabul edilir. Ancak araç kullanirken kontakt lensin takilmasi zorunludur.
4) Görme Alani
a) Santral skotom olmamalidir.
b) Her iki gözün periferik görme alanlari toplami 140 derece olmalidir.
5) Derinlik Duyusu
Normal olmalidir.
6) Renk Duyusu
Renk duyusu ölçme muayeneleri renkli yün yumaklar veya renkli fener testleri ile yapilir. Bu testlerde renkleri ayirt edemeyenler mutlak renk körü kabul edilir. Renk körlügü olan kisilere sürücü belgesi verilmez.
7) Görme derecesi ne olursa olsun bir gözü olmayanlara sürücü belgesi verilmez.
8) Görme derecesi ne olursa oIsun gece körlügü olanlara sürücü belgesi verilmez.
9) Ptozis- Hemiptozis
a) Görme derecesi ne olursa olsun bir veya iki gözünde tam ptozisi olanlara sürücü belgesi verilmez.
b) Ameliyatla düzeltilmis veya ameliyatsiz olarak hemiptozisi olanlarda; üst kapak kenari primer pozisyonda iken pupillanin üst kenarina kadar iniyor, fakat pupilla alanini engellemiyorsa ve görme dereceleri ikinci maddeye uygun ise sürücü belgesi verilir.
10) Diplopi ve paralitik sasiligi olanlara görme dereceleri ne olursa olsun sürücü belgesi verilmez.
11) Sasiligi mevcut olup da binoküler görmesi olan ve görme dereceleri göz muayenesinin 2 nci maddesindeki sartlara uygun olanlara sürücü belgesi verilebilir.
12) Afaki
a) Tek veya iki tarafli afak olanlara ikinci grup sürücü belgesi verilmez.
b) Tek veya iki tarafli afak olanlar ameliyattan 6 ay sonra göz muayenesinin 2/a bölümündeki görme sartlarina sahip iseler birinci grup sürücü belgesi verilir.
c) Psödoafaklar,görme dereceleri göz muayenesinin 2 nci bölümündeki sartlara uygun ise ehliyet alabilirler.
13) Progresif Hastaliklar
Görmeyi zamanla azaltabilecek (katarakt, makula dejenerasyonu, retinopatiler gibi) hastaliklarda görme durumu göz muayenesinin 2 nci bölümündeki sartlara uysa dahi bu sürücülerin muayeneleri yilda 1 kez tekrarlanmalidir.
IÇ HASTALIKLARI MUAYENESI
1) DIABETES MELLITUS
a) Agir diabetes mellitus vakalarina (diabetik kronik komplikasyonlari örnegin; retinopati nefropati, nöropati gibi gelismis olanlara) sürücü belgesi verilmez
b) Kontrollü diabetlilere, belirli araliklarla muayene ve tettik edilmek üzere sürücü belgesi verilebilir
2) GÖGÜS-KALP ve DAMAR HASTALlKLARI
a) Agir koroner yetmezligi olanlara sürücü belgesi verilmez.
b) Daha önce miyokard enfarktüsü geçirenlere C, D, E, ve G Sinifi Sürücü Belgesi verilmez. B Sinifi Sürücü Belgesi alanlarin da ticari araç kullanamayacagi belgesine islenir. Miyokard enfarktüsü geçirenlere diger sinif sürücü belgeleri ise, belirli araliklarla kontrol edilmek sartiyla verilebilir.
c) Kan basinci maksimasi 250 mmHg ve daha yüksek olanlar ile malign hipertansiyonlulara kalp atim sayisi çok düsük (dakikada 40'in altinda), atrioventriküler bloku bulunan ve Hasta Sinüs Sendromu bulunan ve kalici "pacemaker" takilmamis olanlara sürücü belgesi verilmez.
3) ORGAN YETMEZLIKLERI
a) Hayati öneme haiz organlarinda dekompanse yetmezligi olanlara sürücü belgesi verilmez.
b) Büyük organ nakli geçirmis olanlara veya kronik böbrek yetmezligi olup diyaliz tedavisi görenlere, ilgili uzmaninin görüsü alinmak suretiyle sürücü belgesi verilir.
4) LABORATUAR TESTLERI
Sürücü adaylarinca yapilacak laboratuar testleri doktorun takdirine baglidir.
KULAK - BURUN - BOGAZ MUAYENESI
1) Isitme normal olmalidir. Normal bir kulak, fisiltiyi en az 5 metreden duyar. Bir kulak normal isitiyorsa, diger kulak fisiltiyi en az 2,5 metreden duymalidir. (Odyometri ile ölçüm yapilmasi durumunda, normal kulak hava yolu esigi 20 dB'den iyi isitmek üzere, diger kulaktaki kayip en fazla 40 dB olmalidir.)
2) Bir kulagi normal olup, diger kulagi isitme cihazindan istifade edenler, B ve F Sinifi Sürücü Belgesi alabilirler. Bu durumda fisilti en az 1 metreden duyulmalidir.
3) Isitme cihazi kullananlar, A1, A2, C, D, E, G Sinifi Sürücü Belgesi alamazlar. Isitme cihazi kullandiklari halde, B Sinifi Sürücü Belgesi alanlarin ticari araç kullanamayacaklari belgelerine islenir.
4) Labirent fonksiyonunu bozacak kulak-burun-bogaz hastaligi bulunanlara, sürücü belgesi verilmez. Bu tip hastaliklara yakalanan veya kalici tipte isitme kaybi tesbit edilen sürücülerin, sürücü belgesi iptal edilir.
5) B Sinifi Sürücü Belgesi alip da ticari araç kullanacaklarda, C, D, E, G Sinifi Sürücü Belgesi alacak olanlarda isitrne tam olmali, ileri derecede ses kisikligi, solunum bozuklugu ve ileri derecede konusma bozuklugu olmamalidir.
6) Hiçbir sinif sürücüde habis ur bulunmamalidir.
7) E Sinifi Sürücü Belgesi alacak olanlar ile B Sinifi Sürücü Belgesi alacaklardan ticari tasit kullanacak olanlarda, dogustan veya sonradan meydana gelen ileri derecede sekil bozuklugu ve harabiyet olmamalidir. B Sinifi Sürücü Belgesi alip da bu durumda olanlarin ticari araç kullanamayacaklari belgelerine islenir.
8) Rudimental auricula ve dis kulak yolu atrezisi olmamali, eger 2 ve tek tarafli rudimental auricula ve dis kulak yolu atrezisi bulunanlarda iletim tip isitme kaybi varsa, ikinci madde ile degerlendirilir.
9) Bedenen ve ruhen saglam, görme derecesi sürücü belgesi almaya elverisli olan sagir ve dilsizlere sadece otomobil kullanmak üzere H Sinifi Sürücü Belgesi verilebilir. Bunlarin kullanacagi araçlara, sagir ve dilsiz olduklarini belirleyen özel isaretler konulmasi ve yeterince dikiz aynalari ile araçlarin donatilmasi gereklidir.
10) Hastalik tesbit edilenlerin durumu hastalik iyilesinceye kadar ertelenir. Osteitik ve Kolesteatonlu akintisi olanlarda durum tedaviden sonra degerlendirilir.
HARICIYE MUAYENESI
1 ) Eklem Hareketleri
a) Vertebra (boyun ve bel) hareketleri: Kisinin bas ve boynunu arkaya döndürmesini ve bakmasini % 50'den fazla engelleyen boyun vertebra ve boyun bölgesi hastaliklarinda sürücü belgesi verilmez. Lumbal vertebra egilme ve dönme hareketlerini % 75'den fazla engelleyen durumlarda da sürücü belgesi verilmez.
b) Diger eklem hareketleri: Her iki omuz, dirsek, kalça ve diz artrodezinde veya fonksiyonel olmayan ankilozlarinda sürücü belgesi verilmez. Ancak simetrik büyük eklemlerin ve ayni taraf diz, kalça, omuz, dirsek eklemlerinin fonksiyonel ankiloz ve artrodezlerinde ortopedi uzmaninin kanaati ile H Sinifi Sürücü Belgesi verilebilir.
c) El eklemleri: Her iki elin bas ve isaret parmaklarinin hareketlerinin % 75'ten fazla kaybinda Ortopedi uzmani kanaati ile F ve H Sinifi Sürücü Belgesi verilebilir. Bundan daha az hareket sinirliligi yapan el parmaklarinda fonksiyonel durumdaki ankiloz ve artrodezlerde ortopedi uzmani kanaati ile A1, A2, B, F ve H Sinifi Sürücü Belgesi verilebilir.
Bir eldeki bas ve isaret parmagi disindaki iki parmaktaki ankilozlarda C, D, E, G sinifi disinda sürücü belgesi verilebilir.
2) Ekstremite Noksanligi
a) Bir elin basparmak veya basparmak disinda iki parmak noksanligi veya noksan sayilacak sekilde fonksiyon kaybi olanlarda, Ortopedi uzmaninin kanaati uyarinca A, B ve H sinifi, her iki el basparmak noksanligi veya ileri derecede fonksiyon kaybi olanlara F Sinifi Sürücü Belgesi verilir.
b) Üst ekstremitenin disinda ekstremite noksanligi (dogustan veya sonradan) halinde Ortopedi uzmaninin kanaati uyarinca H Sinifi Sürücü Belgesi verilir. Ancak, üst ekstremitenin tek tarafli noksanliginda da Ortopedi uzmaninin kanaatiyle, H Sinifi Sürücü Belgesi verilebilir.
c) Alt ekstremite diz alti amputasyonlarinda protezle fonksiyon kazananlara B, F, G sinifi, protezle fonksiyon uyumu iyi olmadigi, Ortopedi veya Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon uzmani tarafindan özel tertibatli araç kullanabilecek durumda oldugu bildirilenlere, H Sinifi Sürücü Belgesi verilir.
Bunun disindaki alt ekstremite noksanlik veya amputasyonlarinda, Ortopedi uzmani kanaati uyarinca H Sinifi Sürücü Belgesi verlir.
3) Kas, Tendon ve Bag Lezyonlari
Kas, tendon ve bag lezyonlari kalça, diz, omuz, diz ve ayak bilegi eklemlerini veya bu eklemleri olusturan kemik hareketlerini % 50'den az bozdugu Ortopedi veya Nöroloji uzmaninca belirlenenlere F ve H Sinifi Sürücü Belgesi, daha fazla bozukluklarda H Sinifi Sürücü Belgesi verilir.
a) Bu maddelere uymayan durumlar için, Ortopedi veya Nöroloji uzmaninin verecegi rapora göre islem yapilir.
b) Her özürlü için kullanilacak özel tertibatli araç, Ortopedi ile Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon uzmaninin bulundugu heyetçe tanimlanir.
RUH ve SINIR HASTALIKLARI MUAYENESI
A) Sinir Hastaliklari
1) Santral Sinir Sistemi Hastaliklari
Santral Sinir Sistemi ile ilgili geçirilmis hastaliklara bagli olarak ortaya çikan uzuvlarin parezi ve paralizileri (kontrol, koordinasyon ve denge açisindan), araç kullanmasini ve trafik güvenligini engelleyecek sekilde ileri derecede bozuk olanlara, sürücü belgesi verilmez. Hafif derecede bozuklugu mevcut olanlara, Nöroloji uzmaninin kanaatine göre sürücü belgesiverilebilir.
2) Periferik Sinir Sistemi Hastaliklari
Periferik Sinir Sisteminin etkilenmesi sonucu ortaya çikan uzuvlarda parezi ve paraliziler araç kullanmayi ve trafik güvenligini engelleyecek sekilde ileri derecede ise sürücü belgesi verilmez. Hafif derecede güçsüzlügü varsa, Nöroloji uzmaninin kanaatine göre sürücü belgesi verilebilir.
Iki ayagi felçli (parapleji), diger vücut fonksiyonlari normal olan sahislara H Sinifi Sürücü Belgesi verilebilir.
Epilepsi tesbitinde sürücü belgesi verilmez. Süpheli durumlarda klinik gözlem ve EEG tetkiki dikkate alinir.
B) Kas Hastaliklari
Myopati ve progresif muskuler distrofisi olan sahislara sürücü belgesi verilmez. Nöroloji uzmaninin kanaatine göre hafif vakalara yilda 1 kez muayene olmak kaydiyla A1, A2, B, F ve H Sinifi Sürücü Belgesi verilebilir.
C) Ruh Hastaliklari
1) Mental Retardasyon tanisi olanlara sürücü belgesi verilmez.
2) Her türlü demansi (bunamasi) olanlara sürücü belgesi verilmez.
3) Halen akut yada kronik her türlü psikotik bozuklugu olanlara sürücü belgesi verilmez
4) Halen aktif olarak bagimlilik düzeyinde alkol kullananlarla uyusturucu madde kullananlara sürücü belgesi verilmez.
5) Agir derecede davranis bozukluklari ya da dürtü kontrol bozuklugu olan her türlü nevrotik yada kisilik bozuklugu olanlara sürücü belgesi verilmez
KONTROL MUAYENESI
Bu Cetvelin saglik muayenesinde sürücü adaylarinda aranilacak saglik sartlari ile ilgili hükümlerinde belirtilen sürelerde kontrol muayenesinin yanisira, ilgili uzman sürücü adayinin saglik durumunu dikkate alarak sikligi 2 ila 10 yil arasinda olma ve asagida belirtilen yasa özel genel kontrol muayenesinden uzun olmamak üzere ek kontrol muayenesi yükümlülügü getirebilir. Bu durum, saglik kurulu raporunda gerekçesi ile birikte belirtilir.
Sürücü adayinin saglik durumundan kaynaklanan ve yukarida belirtilen kontrol muayenelerinin yanisira, saglik durumu kontrol muayenesi gerektirmeyen sürücülerin;
a) Sürücü belgesi alinan yastan 50 yasa kadar 10 yilda bir,
b) 50 yastan 65 yasa kadar 5 yilda bir,
c) 65 yastan sonra her 3 yilda bir,
genel kontrol rnuayenesi yaptirmalari gerekir.
Kontrol muayenesinde sürücü belgesi almaya engel bir hastalik veya durum tesbit edildiginde sürücü belgesi iptal edilir. |